środa, 23 września 2026

"Krąg kobiet pani Tan" Lisa See


Tan Yunxian żyła na przełomie XV i XVI wieku, a jako że praktykowała medycynę, zachowały się informacje o niej. Nie są to oczywiście wyczerpujące fakty, ba przetrwały zaledwie wyrywki z jej życia, ale to postać na tyle ciekawa, że Lisa See pokusiła się o rekonstrukcję jej życia, opierając się na licznych publikacjach dotyczących ówczesnych Chin, a szczególnie klasy wyższej. 

Lisa See to amerykańska pisarka chińskiego powodzenia, która słynie z powieści osadzonych w Azji oraz wyjątkowego talentu do realistycznego odmalowywania warunków życia kobiet. I tym razem potwierdziła tę opinię, tworząc powieść wspaniałą, napisaną z rozmachem, całkowicie pochłaniającą czytelniczkę. 

Tan Yunxian poznajemy w wieku ośmiu lat, gdy matka uczy ją zasad obowiązujących kobiety i przygotowuje do życia przewidzianego dla wysoko postawionej żony. Oprócz nauki pamięciowej dziewczynki znoszą krępowanie stóp, by spodobały się one przyszłemu mężowi. Ból, jaki znoszą, ma przygotować je na przyszłe niedogodności życia kobiety. Gdy matka umiera na zakażenie, którego źródłem są skrępowane stopy, dziewczynka opuszcza dom i przenosi się do dziadków. Oboje są lekarzami i pod ich skrzydłam Yunxian zaczyna się uczyć leczenia kobiet. To początkowo pamięciowe formułki i zasady, za którymi później przychodzi doświadczenie. Dzięki babci nawiązuje też przyjaźń z Meiling, córką położnej. To dziewczyna o niższym statusie, bez skrępowanych stóp, która jednak może dać Yunxian inną perspektywę i wgląd w bardziej przyziemne techniki pomagania kobietom. Yunxin jako lekarka nie możecie mieć kontaktu z krwią, więc będzie skazana na pomoc położnej. 
Gdy dziewczyna kończy piętnaście lat, wstępuje w stan małżeński i przeprowadza się do domu teściów. Jej zadaniem jest urodzenie syna i służenie teściom. Yunxian musi się jednak przede wszystkim zorientować w układach panujących w domu dziadków, zrozumieć stosunki między ciotkami, żonami i konkubinami oraz zawrzeć sprzyjające przymierza. 

See relacjonuje kolejne wydarzenia z życia głównej bohaterki, wspaniale przedstawiając życie w ówczesnych Chinach, nie tylko w warstwie wyższej. Kobieta leczy też biedne kobiety, ale i dociera na dwór cesarski. Autorka opisuje więc krajobrazy, wioski, Zakazane Miasto, eunuchów, stroje itd., a czyni to tak barwnie, że nie miałam żadnych trudności z wyobrażeniem sobie tego świata. Jej powieść skłoniła mnie zresztą do dalszych poszukiwań – o krępowaniach stóp wiedziałam, ale nie znałam aż takich szczegółów tego procederu, podobnie ma się kwestia z eunuchami czy medycyną chińską. Spędziłam więc wiele godzin w odmętach internetu, oglądając i czytając o tych kwestiach.

Lisa See ma ten wyjątkowy talent łączenia w swoich powieściach wartkiej akcji z ogromną dozą wiedzy historycznej, który bardzo cenię. 

Moja ocena: 5/6

Lisa See, Krąg kobiet pani Tan, tł. Ewa Ratajczyk, 464 str., Wydawnictwo Filia 2025.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz